Regularny przegląd i czyszczenie przewodów kominowych to nie formalność, lecz jeden z najskuteczniejszych sposobów ochrony domu przed pożarem. Strażacy apelują o systematyczność – zwłaszcza że pożary sadzy zdarzają się nie tylko zimą.
Sadza powstaje przede wszystkim przy spalaniu paliw stałych, zwłaszcza mokrego drewna lub złej jakości węgla. 

Komin może stać się źródłem pożaru

Gdy jej warstwa w przewodzie kominowym rośnie, rośnie też ryzyko zapalenia się osadu, a temperatura podczas pożaru sadzy może być bardzo wysoka. W takiej sytuacji komin może ulec rozszczelnieniu lub pęknięciu. Wtedy gorące gazy, iskry i płomienie mogą przedostać się do konstrukcji budynku. Pożar obejmuje poddasze, ściany czy dach budynku. 
Zagrożeniem jest również tlenek węgla. Nieszczelny albo niedrożny przewód może sprawić, że bezbarwny i bezwonny czad trafi do pomieszczeń mieszkalnych.

Jak często czyścić i kontrolować komin?

Zgodnie  z przepisami zanieczyszczenia z przewodów dymowych i spalinowych od palenisk na paliwo stałe, np. węgiel lub drewno, należy usuwać co najmniej raz na 3 miesiące. Przy paleniskach na paliwo płynne lub gazowe obowiązuje czyszczenie co najmniej raz na 6 miesięcy, a przewody wentylacyjne - co najmniej raz w roku.
To jednak nie wszystko. Prawo budowlane nakłada na właściciela lub zarządzcę budynku  wykonanie raz w roku kontroli stanu technicznego przewodów kominowych - dymowych, spalinowych i wentylacyjnych. Kontrolę przeprowadza osoba z odpowiednimi kwalifikacjami, a jej wynik dokumentuje protokołem.
•    Czyść przewód od pieca na węgiel lub drewno co najmniej cztery razy w roku.
•    Nie spalaj w piecu śmieci, plastiku, gumy ani płyt wiórowych - to zwiększa ilość sadzy i może trwale zanieczyścić komin.
•    Nie traktuj czyszczenia jako zamiennika przeglądu technicznego - oba obowiązki są ważne.

Pożar sadzy. Jak go rozpoznać?

O pożarze sadzy mogą świadczyć głośny szum lub dudnienie dochodzące z komina, a także iskry, płomienie i ciemny dym nad jego wylotem. To sygnał, że w przewodzie trwa gwałtowne spalanie nagromadzonego osadu.
Nie należy czekać, aż „sadza sama się wypali”. Pożar może trwać kilka godzin, a wysoka temperatura w tym czasie niszczy przewód i zwiększa ryzyko zapalenia elementów budynku.

Co robić, gdy komin się pali?

W pierwszej kolejności należy niezwłocznie zadzwonić na 112 i powiadomić straż pożarną. Jeśli można to zrobić bezpiecznie, trzeba wygasić palenisko oraz zamknąć dopływ powietrza do pieca lub kominka.

- Pod żadnym pozorem nie wolno wlewać wody do rozgrzanego przewodu kominowego. Gwałtownie powstająca para wodna i naprężenia termiczne mogą doprowadzić do poważnego uszkodzenia komina.Po ugaszeniu pożaru, przed ponownym rozpoczęciem eksploatacji urządzenia grzewczego, konieczne jest sprawdzenie stanu technicznego przewodu kominowego przez osobę posiadającą odpowiednie kwalifikacje - mówi asp. Dawid Kuderczak, oficer prasowy  Państwowej Straży Pożarnej w Jarocinie      

Po pożarze nie używaj pieca

Nawet jeśli ogień wydaje się ugaszony, komin może być uszkodzony. Przed kolejnym paleniem konieczny jest przegląd przez kominiarza lub osobę z odpowiednimi uprawnieniami, ponieważ nieszczelny przewód grozi zarówno pożarem, jak i zatruciem tlenkiem węgla.

W okresie grzewczym, od października 2025 roku do kwietnia 2026 roku, strażacy z powiatu jarocińskiego interweniowali 34 razy przy pożarach sadzy w przewodach kominowych. Z kolei w okresie od kwietnia do października 2026 roku odnotowano 6 pożarów sadzy.